DEVENTER – Wie zijn de personen achter de ruim 1700 straatnamen in de gemeente Deventer? De nieuwe Adviesraad voor Straatnaamgeving deed uitgebreid onderzoek naar de herkomst van alle namen in de stad en de omliggende dorpen. De resultaten bieden een verrassende blik op het lokale verleden en laten zien dat niet alles is wat het lijkt.
Verbinden met de geschiedenis
De Adviesraad voor Straatnaamgeving, ook wel bekend als de ‘straatnamencommissie’, adviseert het college van burgemeester en wethouders over de naamgeving van straten, wijken en openbare gebouwen. De raad bestaat momenteel uit voorzitter Marit Berends en Philip van Borselen; voor een derde lid loopt momenteel nog een procedure.
“Toen we vorig jaar april begonnen, wilden we graag meer weten over de bestaande straatnamen,” vertelt Marit Berends. “Straatnamen zijn een laagdrempelige manier om je te verbinden met de geschiedenis van Deventer. We hebben daarom voor alle straten uitgezocht naar wie of wat ze vernoemd zijn.”
Schilders in de stad, boeren in de dorpen
Uit het uitgebreide speurwerk blijkt dat ruim een derde van de straten in de gemeente vernoemd is naar personen. De verdeling tussen mannen en vrouwen is hierbij echter verre van gelijk:
- 78 procent van de vernoemde personen is man.
- 11 procent van de vernoemde personen is vrouw.
- 11 procent verwijst naar een familienaam.
De achtergrond van deze personen verschilt sterk per gebied. In de stad Deventer is de beeldende kunst (schilders, beeldhouwers) met 17 procent de grootste categorie. In de omliggende dorpen is de categorie ‘bewoner’ koploper (31 procent); hier gaat het vaak om vernoemingen naar families die vroeger op lokale boerderijen woonden.
Niet alles is wat het lijkt
Twee derde van de straten is helemaal niet naar personen vernoemd. In deze gevallen zijn namen van boerderijen of kastelen favoriet (25 procent), zoals bij de Gildenburg, Arkelsteinlaan en de Roessinksweg.
Toch zet de naamgeving de raad soms op het verkeerde been. Zo is de Sandrasteeg niet vernoemd naar een vrouw, maar naar Henrik de Sandra, een 17e-eeuwse militair gouverneur. Andersom was Cor van Kuffeler geen man, maar Cornelia van der Meer van Kuffeler, een bekende onderwijzeres en feministe.
Toekomst en afspiegeling
Volgens Berends zegt de huidige verdeling veel over wie er in het verleden belangrijk werd gevonden. Ze merkt op dat er opvallend weinig straatnamen zijn vernoemd naar vrouwen, mensen van kleur en zelfs schrijvers, wat opmerkelijk is voor een ‘boekenstad’ als Deventer.
“De resultaten van ons onderzoek nemen we mee bij de keuzes voor nieuwe straatnamen. Zodat de straatnamen steeds meer een afspiegeling van de samenleving zijn,” aldus Berends.
Zoek het zelf op
Binnenkort kan elke Deventenaar zelf de geschiedenis van zijn of haar straat induiken. De onderzoeksresultaten worden dit jaar namelijk toegevoegd aan een digitale kaart op de website van de gemeente.
Heeft u zelf een goed idee voor een nieuwe straatnaam? Inwoners kunnen suggesties doorgeven aan de Adviesraad voor Straatnaamgeving via de website van de gemeente Deventer, mits deze aan de gestelde voorwaarden voldoen.
